Przejdź do treści

Papier ścierny na rzep i tarcze diamentowe dobiera się do podłoża, a nie do marki szlifierki

Narzędzia i mocowania

Krążki ścierne na rzep o różnej granulacji opisane numerami na tablicy w warsztacie, jak w hurtowni materiałów ściernych

O jakości szlifowania i cięcia decyduje przede wszystkim materiał eksploatacyjny dobrany do podłoża: granulacja i rodzaj krążka ściernego oraz typ wieńca tarczy diamentowej. Ta sama szlifierka z niewłaściwym krążkiem zostawi rysy na gładzi, a dobra tarcza do betonu wyszczerbi krawędź gresu.

Elektronarzędzia kupuje się raz na kilka lat, natomiast krążki, siatki i tarcze schodzą na każdej budowie. Dlatego warto znać kilka zasad, które pozwalają kupować je świadomie, w odpowiednich ilościach i bez przepłacania za uniwersalne rozwiązania, które w praktyce niczego nie robią dobrze.

Krążki na rzep i kolejność granulacji

Krążki mocowane na rzep są standardem w szlifierkach mimośrodowych, oscylacyjnych i szlifierkach do gładzi na wysięgniku. Najczęściej spotyka się średnice 125 i 150 mm, a do szlifierek ścian i sufitów 225 mm. Liczba i układ otworów muszą odpowiadać talerzowi szlifierki, bo przez nie odsysany jest pył. Krążek z otworami w złym miejscu zatyka się po kilku minutach, a pył zostaje na ścianie i w powietrzu.

Granulację oznacza się literą P i liczbą. Im wyższa liczba, tym drobniejsze ziarno. Zgrubnie usuwa się materiał papierem P40-P60, wyrównuje P80-P120, a wykańcza P150-P240 i drobniej. Przy gładziach gipsowych zwykle wystarcza zakres P120-P180, a przy lakierowaniu drewna szlifowanie między warstwami wykonuje się jeszcze drobniejszym ziarnem. Kluczowa zasada brzmi: nie przeskakuje się o więcej niż jeden lub dwa stopnie, bo drobny papier nie usunie rys zostawionych przez bardzo gruby.

Krążki kupuje się zwykle w opakowaniach po kilkadziesiąt lub sto sztuk. Ekipa wykończeniowa zużywa ich sporo, dlatego dobrze zaopatrzona hurtownia materiałów ściernych (onninen.pl/produkty/Narzedzia-BHP-i-artykuly-budowlane/Narzedzia-reczne/Narzedzia-do-szlifowania-i-czyszczenia/Papier-scierny-na-rzep) powinna mieć pełny szereg granulacji w jednej średnicy, żeby nie łączyć krążków różnych producentów o odmiennej twardości nośnika. Przy gładziach sprawdzają się także siatki ścierne, które mniej się zapychają, a przy drewnie żywicznym papier z powłoką przeciwzapychającą.

Tarcza diamentowa zależy od tego, co tniesz

Tarcza diamentowa nie ma krawędzi tnącej w klasycznym sensie. Materiał ścierają drobiny diamentu osadzone w spoiwie metalowym na obwodzie. Twardość spoiwa dobiera się odwrotnie do twardości materiału: do miękkich i ściernych materiałów, takich jak cegła czy beton komórkowy, stosuje się spoiwo twardsze, a do bardzo twardych, jak gres czy granit, bardziej miękkie, które szybciej odsłania nowe ziarna diamentu. Producenci opisują to po prostu przeznaczeniem tarczy.

W praktyce wybiera się między trzema rodzajami wieńca:

  • segmentowy - wieniec podzielony szczelinami, dobrze odprowadza ciepło i urobek, przeznaczony do betonu, cegły i kamienia, głównie na sucho,
  • turbo - wieniec ciągły, ale falisty lub nacinany, kompromis między szybkością a jakością krawędzi, sprawdza się przy pracach mieszanych,
  • ciągły, pełny - gładki wieniec dający najczystszą krawędź, przeznaczony do płytek ceramicznych, gresu i szkliwionych materiałów, często z chłodzeniem wodą.

Średnica tarczy musi pasować do szlifierki, a dopuszczalna prędkość obrotowa podana na tarczy nie może być niższa niż obroty narzędzia. Najczęściej używa się tarcz 115 i 125 mm do szlifierek jednoręcznych oraz 230 mm do dużych szlifierek kątowych. Na budowach pod Warszawą, gdzie wykonawcy szukają hasłem tarcze diamentowe raszyn (onninen.pl/produkty/Narzedzia-BHP-i-artykuly-budowlane/Narzedzia-reczne/Narzedzia-do-ciecia-giecia-fazowania/Tarcze-do-ciecia/Tarcze-diamentowe), liczy się dostępność tarcz w kilku wariantach wieńca od ręki, bo jedna ekipa tnie tego samego dnia bloczki, kostkę i płytki.

Tarcza, która przestała ciąć i tylko się grzeje, zwykle nie jest zużyta, ale zaszklona. Diament przykrył się warstwą spoiwa. Odświeża się ją kilkoma cięciami w materiale ściernym, na przykład w bloczku z betonu komórkowego albo w specjalnej osełce. Tarcza z pękniętym korpusem lub brakującym segmentem nadaje się wyłącznie do wyrzucenia.

Porządek w narzędziach to też wydajność

Przy pracy na drabinie lub rusztowaniu każde zejście po ołówek, nóż czy klucz do tarczy to stracone minuty i dodatkowe ryzyko upadku. Dlatego monterzy i wykończeniowcy noszą pas narzędziowy z kieszeniami i kaburami, w którym mają stałe miejsce na miarkę, nóż, ołówek, poziomicę i zapas krążków. Ciężar powinien rozkładać się na oba boki, a przy dużym obciążeniu przydają się szelki, które odciążają biodra.

Dobry sklep z pasami (onninen.pl/produkty/Narzedzia-BHP-i-artykuly-budowlane/Narzedzia-reczne/Pasy-kabury-itp/Pasy) oferuje pasy o różnej szerokości i z różnymi zapięciami, tak żeby można było dopiąć do nich wybrane kabury. Trzeba pamiętać, że pas narzędziowy nie jest sprzętem chroniącym przed upadkiem z wysokości. Przy pracach, które tego wymagają, stosuje się szelki bezpieczeństwa z certyfikatem i linkę z amortyzatorem, a pas z narzędziami nosi się niezależnie.

Wspólną cechą wszystkich tych drobnych zakupów jest to, że łatwo na nich oszczędzić w złym miejscu. Tani krążek, który zapycha się po minucie, i tarcza bez oznaczenia przeznaczenia kosztują w ostatecznym rozrachunku więcej, bo wydłużają pracę i psują efekt.

Przeczytaj także